Thương mại điện tử tại Việt Nam đang phát triển nhanh chóng kéo theo nhu cầu dịch vụ logistics gia tăng nhanh. Những doanh nghiệp như Gemadept (GMD) được hưởng lợi lớn từ xu hướng này, không chỉ từ hoạt động kinh doanh mà còn từ việc bán cổ phần của các công ty logistics. Đối với Gemadept, sau khi bán đi 51% vốn của các công ty hoạt động trong lĩnh vực logistics, liệu Gemadept có còn tài sản giá trị?
Tiền mặt và cổ tức khủng sau khi bán đi một loạt tài sản có giá trị
Từ cuối năm 2013, Gemadept đã lần lượt chuyển nhượng nhiều tài sản có giá trị. Khởi đầu bán 85% vốn tại công ty sở hữu tòa nhà Gemadept Tower (hiện tại là CJ Tower). Trong năm 2017, Gemadept tiếp tục bán 15% vốn còn lại và ước tính thu về 100 tỷ đồng lợi nhuận. Mới đây, Gemadept cũng đã bán toàn bộ cổ phần tại Cảng quốc tế Hoa Sen – Gemadept, lợi nhuận dự kiến khoảng 115 tỷ đồng.
Tuy nhiên, tài sản có giá trị lớn nhất mà Gemadept chuẩn bị bán chính là 51% cổ phần của các công ty hoạt động trong lĩnh vực logistic của khách hàng. Theo thông tin của HĐQT Gemadept tại Đại hội đồng cổ đông năm 2017, một số định chế tài chính quốc tế định giá hai công ty hoạt động trong lĩnh vực logistic (Vận tải biển Gemadept Holding và Gemadept Logistics Holding) là 250 triệu USD, lợi nhuận thu về khi chuyển nhượng 51% vốn khoảng 125 triệu USD.
Nếu thực hiện việc chuyển nhượng xong các tài sản này, riêng năm 2017, Gemadept sẽ thu về khoảng 3.000 tỷ đồng trên vốn điều lệ hiện tại là 2.882 tỷ đồng. Cũng theo phương án duyệt tại Đại hội đồng cổ đông năm 2017, nếu thoái vốn mảng thành công các mảng kinh doanh trên, công ty sẽ trả cổ tức đặc biệt 8.500 đồng/cổ phiếu cùng với cổ tức 1.500 đồng/cổ phiếu theo chính sách thường niên. Khi đó công ty sẽ dùng tới lượng tiền mặt khủng tương đương vốn điều lệ để thanh toán toàn bộ cổ tức này.
Ngoài ra, Gemadept cũng đang tìm đối tác để bán lại từ 51% đến 100% lĩnh vực cao su và giảm tỷ lệ sở hữu từ 75% xuống 50% đối với dự án Cảng Gemalink.
Tiềm năng từ các cảng biển và các bất động sản tại vị trí đắc địa
Sau khi thoái vốn 51% của lĩnh vực logistic, Gemadept sẽ không hợp nhất báo cáo tài chính của nhóm logistic nữa mà sẽ chỉ ghi nhận cổ tức được chia từ các liên doanh logistics đã bán cho đối tác Hàn Quốc. Hoạt động logistic nhiều khả năng sẽ được đối tác Hàn Quốc mua lại, là đơn vị lớn trong lĩnh vực da giày. Việc kết hợp này sẽ tạo thêm sự thuận lợi cho các cảng của Gemadept khi có thêm nguồn khách hàng mới.
Nguồn tiền thoái vốn sau khi chi trả cổ tức đặc biệt và nguồn thu dự kiến từ bán 25% cổ phần của Gemalink sẽ là nguồn lực để Gemadept đầu tư cho các cảng biển có vị trí chiến lược. Bên cạnh các cảng đang hoạt động hiệu quả hiện tại là cảng Phước Long, Bình Dương (tại phía Nam), cảng Nam Hải, Nam Hải Đình Vũ (tại phía Bắc) thì Gemandept đang triển khai đầu tư 2 cảng biển Nam Đình Vũ và cảng Gemalink.
Cảng Nam Đình Vũ có vị trí đắc địa thuộc Khu phi thuế quan và Khu công nghiệp Nam Đình Vũ, ngay tại cửa ngõ thông ra biển gần nhất so với các cảng khác tại khu vực. Đây là cảng mớn nước sâu và vũng quay tàu rộng, có khả năng tiếp nhận tàu đến 30.000-40.000 DWT. Dự án đang được kỳ vọng hoàn thành Giai đoạn 1 và đưa vào khai thác ngay cuối năm 2017, nâng thị phần của Gemadept tại khu vực cảng Hải Phòng tăng lên 30 – 35% từ mức 19% hiện nay. Còn đối với cảng Gemalink, đây là cảng có quy mô lớn nhất trong cụm cảng nước sâu Cái Mép – Thị Vải Cảng, nằm ngay cửa sông với mớn nước sâu nhất, thuận tiện cho việc quay trở tàu có lợi thế cạnh tranh tốt nhất so với các cảng khác trong khu vực.
Đối với các doanh nghiệp kinh doanh khai thác cảng hiện nay như Cảng Hải Phòng, VSC, Cảng Đình Vũ, Cảng Đồng Nai…, PE bình quân thị trường đang chấp nhận khoảng 11 lần. Lợi nhuận sau thuế tương đương khoảng 70% lợi nhuận gộp. Theo số liệu tại BCTN năm 2016, lợi nhuận gộp cho lĩnh vực kinh doanh cảng của Gemadept 682 tỷ đồng. Ước tính với tỷ suất bình quân của các doanh nghiệp khai thác cảng, lợi nhuận sau thuế lĩnh vực cảng vào khoảng 470 tỷ đồng. Tuy nhiên, khi Gemadept hoàn thiện việc đầu tư các cảng lớn như Nam Đình Vũ, Gemalink và đi vào hoạt động hết công suất, lợi nhuận từ lĩnh vực cảng mang lại sẽ có thể gấp 2 – 3 lần hiện tại. Mức định giá kỳ vọng cho riêng mảng kinh doanh cảng của khách hàng tối thiểu khoảng 10.000 tỷ đồng (tương đương với giá trị thị trường của Gemadept sau khi trả cổ tức đặc biệt và không bao gồm các khoản đầu tư khác như cao su, logistic, bất động sản…).
Trong dài hạn hơn, Gemadept cũng sẽ tiếp tục triển khai dự án cao ốc Sài Gòn Gem tại trung tâm thành phố Hồ Chí Minh. Dự án có diện tích đất 4.300 mét vuông, được phê duyệt xây 49 tầng và có hai mặt tiền giáp đại lộ Lê Lợi và đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa, cách chợ Bến Thành khoảng 200m. Đồng thời, Gemadept cũng dự kiến đầu tư tổ hợp Khách sạn – Trung tâm thương mại tại trung tâm thủ đô Viêng Chăn.
Xu hướng thoái vốn các mảng kinh doanh mà bản thân doanh nghiệp không thực sự có thế mạnh là xu hướng hiện nay của nhiều tập đoàn Việt Nam, ví dụ như FPT bán mảng bán lẻ và thương mại hoặc Vingroup thoái vốn khỏi mảng logistics. Việc thoái vốn này sẽ giúp doanh nghiệp tập trung phát triển theo chiều sâu, hiện thực hóa nguồn lực để đầu tư cho các mảng kinh doanh cốt lõi, có thế mạnh để vươn lên một tầm cao mới.
H.Nguyên