(TBTCVN) – Phân bổ vốn đầu tư công chậm sẽ kéo theo triển khai kế hoạch vốn và giải ngân chậm. Mặc dù đến nay về cơ bản các bộ, ngành, địa phương đã hoàn thành việc phân bổ vốn, nhưng số vốn phân bổ của Chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG) còn khá khiêm tốn.
Bộ Tài chính đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ một số giải pháp để thúc đẩy giải ngân kế hoạch vốn năm 2019.Vốn CTMTQG phân bổ mới đạt hơn 16% kế hoạch
Theo Bộ Tài chính, các địa phương phân bổ vốn còn chậm, tính đến ngày 26/2, mới có 9/53 địa phương gửi báo cáo phân bổ vốn về Bộ Tài chính, với số vốn được phân bổ (vốn ngân sách trung ương – NSTW) là hơn 2.982 tỷ đồng, đạt 16,57% kế hoạch giao. Đối với các địa phương đã phân bổ, cơ bản theo đúng mức vốn Bộ Kế hoạch và Đầu tư giao. Tuy nhiên, một số địa phương chưa phân bổ kế hoạch thuộc CTMTQG xây dựng nông thôn mới, theo đề án Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt (Lào Cai, Bắc Giang, Đăk Lăk và Đồng Tháp).
Về tổng thể, tổng số kế hoạch vốn các bộ, ngành trung ương và địa phương đã triển khai phân bổ đạt hơn 93% kế hoạch, với số vốn hơn 332.000 tỷ đồng. Trong đó, với số vốn trong nước (chưa bao gồm vốn trái phiếu chính phủ) khối các cơ quan trung ương vẫn còn 1 bộ, ngành mà Bộ Tài chính chưa nhận được quyết định phân bổ vốn và 3 bộ, ngành chưa phân bổ hết kế hoạch đã được giao. Với số vốn nước ngoài, còn 1 đơn vị chưa báo cáo phân bổ kế hoạch vốn về Bộ Tài chính.
Về phía các địa phương, đối với nguồn cân đối ngân sách địa phương (NSĐP), Bộ Tài chính đã nhận được báo cáo phân bổ của 63/63 địa phương, trong đó có 9 địa phương chưa phân bổ hết kế hoạch vốn. Nguồn vốn hỗ trợ có mục tiêu từ NSTW cho NSĐP, đã có 55/63 địa phương đã gửi báo cáo phân bổ, trong đó 2 địa phương chưa phân bổ hết kế hoạch vốn đã được giao…
Theo quy định, các bộ, ngành, cơ quan trung ương và địa phương phải thông báo cho các đơn vị danh mục và mức vốn NSTW bố trí cho từng dự án gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính trước ngày 30/1/2019. 2 tháng giải ngân đạt hơn 4,5% kế hoạch
Cũng theo Bộ Tài chính, ước thanh toán nguồn vốn đầu tư công 2 tháng đầu năm 2019 là hơn 16.210 tỷ đồng, đạt 3,89% so với kế hoạch Quốc hội giao và đạt 4,52% so kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Con số này đã được cải thiện so với cùng kỳ năm 2018 (đạt 1,87% kế hoạch Quốc hội giao và 1,95% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao).
Trong đó: Vốn trong nước giải ngân được hơn 16.174 tỷ đồng, đạt 4,38% kế hoạch Quốc hội giao và đạt 4,9% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (vốn trái phiếu chính phủ giải ngân được hơn 87 tỷ đồng; vốn CTMTQG giải ngân được hơn 110 tỷ đồng). Vốn ngoài nước giải ngân được hơn 35 tỷ đồng; đạt 0,12% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao.
Theo Bộ Tài chính, số liệu giải ngân 2 tháng đầu năm 2019 cho thấy, các bộ, ngành và địa phương mặc dù có giải ngân cao hơn so với cùng kỳ năm 2018 nhưng vẫn ở mức thấp. Nguyên nhân do đây mới là những tháng đầu năm, kế hoạch vốn đầu tư nguồn ngân sách nhà nước mới được Thủ tướng Chính phủ và Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư giao; các bộ, ngành trung ương và địa phương mới cơ bản hoàn thành việc phân bổ chi tiết kế hoạch vốn cho các dự án, đồng thời nhập dự toán trên hệ thống Tabmis; các chủ đầu tư đang hoàn thiện thủ tục đấu thầu, lựa chọn nhà thầu, hoàn thiện hồ sơ tạm ứng, thanh toán theo quy định. Đồng thời, tháng 2 có thời gian nghỉ Tết Nguyên đán Kỷ Hợi cũng là nguyên nhân ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn.
Để đảm bảo giải ngân hết kế hoạch vốn năm 2019, Bộ Tài chính kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tư khẩn trương rà soát, tổng hợp, báo cáo Thủ tướng Chính phủ giao vốn cho các dự án đủ điều kiện theo quy định. Đối với các dự án chưa đủ điều kiện giao vốn, đề nghị thu hồi hết số vốn không đủ điều kiện để thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản và thu hồi vốn ứng trước.
Bộ Tài chính cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành và địa phương đến nay chưa phân bổ hoặc chưa phân bổ hết kế hoạch vốn năm 2019 khẩn trương phân bổ chi tiết kế hoạch vốn cho các dự án theo đúng quy định và gửi các cơ quan chức năng làm cơ sở triển khai thực hiện và thanh toán vốn cho các dự án. Trước đó, Bộ Tài chính đã có văn bản gửi các bộ, ngành, địa phương đôn đốc việc phân bổ chi tiết kế hoạch vốn.
Theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong, việc chậm giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công đã diễn ra nhiều năm nay và vẫn còn tâm lý “đầu năm thong thả, cuối năm vất vả”. Với sự sát sao của Chính phủ, tình hình giải ngân vốn đầu tư công đã được cải thiện, tuy nhiên vẫn cần sự nỗ lực vào cuộc của các bộ, ngành, địa phương ngay từ những ngày đầu năm để tránh tình trạng “có tiền mà không tiêu được”.
Minh Anh