(TBTCVN) – Cục Quản lý giá Bộ Tài chính dự báo, chỉ số giá tháng 6/2018 tiếp tục chịu áp lực bởi một số yếu tố thị trường, chủ yếu như giá nhiên liệu: xăng dầu, gas diễn biến phức tạp, giá lương thực thực phẩm (lúa gạo, thịt lợn) vẫn đứng ở mức cao.
“Ẩn số” giá xăng dầu
Cục Quản lý giá dự báo giá xăng dầu tháng 6 có thể tiếp tục tăng nhẹ. Giá mặt hàng này trên thế giới biến động phức tạp, khó dự đoán và không loại trừ xu hướng tiếp tục tăng giá, tuy quyết định tăng sản lượng của OPEC mới đây giúp tạm thời hạ nhiệt thị trường dầu mỏ thế giới. Nói là khó dự đoán bởi mặt hàng này, trong phiên họp quý I/2018 của Ban Chỉ đạo điều hành giá đã dự báo 3 kịch bản tăng giá, song bình quân 5 tháng đã tăng ngoài mức tưởng tượng với mức tăng cao nhất kể từ cuối năm 2014 đến nay. Bình quân tháng 5 tăng 38,5 – 48,2% so với tháng 5 năm 2017. Bình quân 5 tháng tăng 20,5 – 30,6% so với năm 2017. Cùng với đó, giá gas trong nước dự kiến tăng theo giá thế giới. Do đó, theo nhiều chuyên gia kinh tế, đây vẫn là mặt hàng mang nhiều ẩn số, có thể tác động trực tiếp lên chỉ số giá tiêu dùng (CPI) từ nay đến cuối năm.
Giá gạo vẫn tiếp tục có “mức giá tốt” khi thương lái mua thu gom phục vụ các hợp đồng xuất khẩu. Nhờ cải thiện tốt chất lượng sản phẩm, tận dụng những thuận lợi của thị trường nên đến tháng 5/2018, sản lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam đạt khoảng hơn 2,2 triệu tấn, với giá trị khoảng 1,1 tỷ USD, tăng gần 60% về giá trị và sản lượng so với cùng kỳ năm 2017. Đây là mức tăng trưởng kỷ lục trong vòng 5 năm qua. Tại miền Nam, trong tháng 5 khi nguồn cung đang dần chững lại, nhu cầu tăng liên tiếp và thông tin Việt Nam trúng thầu đã tạo lực đẩy cho giá gạo, nên giá mặt hàng này tuy không có tình trạng sốt nhưng tăng liên tiếp. Dự báo tháng 6, giá gạo vẫn có xu hướng tăng nhẹ.
Giá thịt lợn có thể tiếp tục đứng ở mức cao tuy xu hướng hồi phục chưa thực sự bền vững. Giá một số hàng hóa dịch vụ tăng theo quy luật hàng năm. Thời tiết nắng nóng kéo dài khiến nhu cầu điện, nước sinh hoạt lũy tiến tăng; tháng 6 là tháng nghỉ hè nên nhu cầu giải trí, du lịch sẽ gây sức ép lên mặt bằng giá… Đây là những hàng hóa, dịch vụ thiết yếu có tác động trực tiếp đến CPI và không thể chủ quan, bởi vì giá thịt lợn tăng trong tháng 5 đã tác động làm tăng CPI chung 0,25%, cộng với giá xăng dầu đã đóng góp làm tăng CPI chung 0,16%.
Đây cũng là những mặt hàng được Nhóm giúp việc Ban Chỉ đạo điều hành giá dự báo có thể tăng trong tháng này. CPI tháng 6 dự báo so với tháng trước có thể tăng từ 0,43% – 0,85%. Theo đó, CPI bình quân 6 tháng đầu năm 2018 sẽ ở mức 3,25% – 3,32%.Điều hành vĩ mô kéo giảm lạm phát
Những khẳng định của Thủ tướng Chính phủ tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 5/2018 cho thấy sự quyết liệt trong chỉ đạo để kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô của Chính phủ. Thủ tướng Chính phủ đề nghị phấn đấu tăng trưởng kinh tế trên 6,7% nhưng phải bảo đảm kiểm soát lạm phát. Thủ tướng yêu cầu, phải giữ lạm phát dưới 4% và tinh thần là không tăng giá điện trong năm nay; chỉ điều chỉnh giá dịch vụ giáo dục, y tế nếu điều kiện cho phép và ở thời điểm phù hợp.
Trong khi nhiều mặt hàng đe dọa tăng giá ảnh hưởng tới lạm phát, thì ở chiều ngược lại, một số yếu tố góp phần ổn định mặt bằng giá cả trong tháng 6 như nguồn cung hàng hóa, dịch vụ thiết yếu vẫn dồi dào, một số mặt hàng nông sản, đặc sản vùng miền bắt đầu vào mùa thu hoạch, nhu cầu tiêu thụ một số mặt hàng thực phẩm tươi sống thường giảm vào mùa hè. Bên cạnh đó là sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ, Ban Chỉ đạo điều hành giá, của Thủ tướng Chính phủ đối với các bộ, ngành, địa phương trong việc tăng cường công tác quản lý, điều hành, bình ổn giá, trong tháng 6 không tăng giá các mặt hàng do Nhà nước định giá, tiếp tục thực hiện đẩy nhanh giảm giá một số mặt hàng, chú trọng cân đối cung cầu nhằm kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô.
Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Quản lý giá Bộ Tài chính, với kinh nghiệm điều tiết giá năm 2017, để kiểm soát CPI năm 2018, cần chú trọng công tác dự báo, xây dựng kịch bản điều hành giá chi tiết cho từng mặt hàng Nhà nước quản lý với bước đi thận trọng và lộ trình thích hợp, bảo đảm không tác động đột biến tới mặt bằng giá chung. Ông Nguyễn Anh Tuấn cũng cho rằng, việc kiểm soát CPI tháng 6 có vai trò quan trọng đối với việc kiểm soát mặt bằng giá cả năm nay do tác động đến CPI bình quân hơn các tháng tiếp theo.
Trong thời gian tới, Bộ Tài chính tiếp tục chú trọng thực hiện các nhiệm vụ được giao đối với công tác quản lý nhà nước về giá, bám sát tình hình thực tiễn và phối hợp tốt với các bộ, ngành, địa phương trong điều hành giá một số mặt hàng quan trọng. Đồng thời, chủ động phối hợp với các đơn vị như Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Kế hoạch và Đầu tư trong công tác dự báo, xây dựng kịch bản chỉ số giá hàng tháng, quý, năm và trong dài hạn để kịp thời báo cáo Chính phủ, Trưởng ban Chỉ đạo điều hành giá các biện pháp điều hành phù hợp.
Minh Anh