Đề xuất cấm xe ô tô cá nhân thay vì taxi tại các tuyến phố giờ cao điểm

Trong số nhiều vấn đề nóng được đề cập tại hội thảo “Xây dựng khung pháp lý cho dịch vụ công nghệ kết nối vận tải” do Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ – ASEAN được tổ chức ngày 29/11 tại Hà Nội, một số chuyên gia đề xuất thay vì cấm taxi vào một số tuyến đường trong nội đô thành phố lớn như hiện nay, nên cấm các ô tô cá nhân, bởi đây mới là nguyên nhân gây tắc nghẽn giao thông.

PGS. TS. Từ Sỹ Sùa, giảng viên Trường Đại học Giao thông Vận tải, cho rằng trong hơn 2 năm thực hiện đề án thí điểm ứng dụng khoa học công nghệ hỗ trợ quản lý và kết nối hoạt động vận tải theo hợp đồng, số lượng xe Uber và Grab liên tục tăng lên, và là một trong những nguyên nhân gây tắc đường do được phép đi vào các đoạn đường cấm giờ cao điểm.

Về phần mình, TS. Đặng Quang Vinh – Nghiên cứu viên Ban Môi trường kinh doanh và năng lực cạnh tranh thuộc Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) – cũng đồng ý rằng Uber gây ra nhiều xe tại các thành phố lớn. Tuy vậy, Uber có hiệu quả sử dụng nhiều hơn xe taxi, nếu người dân không sử dụng Uber thì họ sẽ đi xe riêng.

Dẫn chứng số liệu cho rằng, có hơn 100.000 xe ô tô đăng ký mới tại Hà Nội trong năm 2016, trong khi đó số lượng xe đăng ký vận tải bằng hợp đồng điện tử là 40.000 xe tại 5 thành phố được thí điểm.

“Nguyên nhân chính gây ra tắc đường ở TP. Hà Nội là xe cá nhân, xe gia đình, chứ không phải xe cung cấp dịch vụ vận tải”, ông Vinh nói.

TS. Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách, Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho rằng ông chia sẻ với bức xúc của taxi truyền thống khi bị cấm vào các tuyến đường giờ cao điểm.

“Tuy nhiên, nói taxi bị cấm do Uber là sai. Người ra lệnh cấm khi thấy đường Hà Nội đông quá mới là sai”, TS. Thành nói.

TS. Thành đề xuất cấm xe theo lộ trình theo độ rỗng của xe, trước hết là xe tư nhân, sau đó là xe taxi và cuối cùng mới là xe Uber.

Do các cơ quan quản lý chưa có cách nào phân biệt giữa xe Uber và xe tư nhân trên đường, nên việc chặn xe taxi vào một số tuyến đường là “cực kỳ vô lý”, ông nói thêm.  

“Tôi luôn nói là các anh cấm như vậy là sai hoàn toàn. Phải để taxi và xe Uber vào [đường bị cấm]. Còn chuyện phân biệt xe Uber với xe khác như nào thì phải tìm cách”, ông Thành nói.

“Có những sự bất bình đẳng không phải do bản chất của công nghệ, Uber hay taxi, mà do “ông” ra luật đã bị sai lạc”, ông Thành nhấn mạnh khi đề cập tới việc xe taxi truyền thống bị cấm đi vào một số tuyến phố giờ cao điểm còn các xe taxi công nghệ thì không.

Chia sẻ quan điểm với TS. Nguyễn Đức Thành, chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong cho rằng, để hạn chế việc tăng xe chạy như taxi chuyên nghiệp, cần tăng phạt các xe chạy rỗng.  

Để hạn chế chuyện không bình đẳng từ việc “giờ này, góc phố kia không được vào”, TS. Phong cho rằng cần phải cấm xe cá nhân, chứ không phải taxi.

Đa số các chuyên gia tham gia hội thảo đều đề xuất tiếp tục loại hình xe vận tải ứng dụng công nghệ mới. Tuy nhiên các cơ quan nhà nước cần đảm bảo hài hòa lợi ích của các bên và “ứng dụng công nghệ để quản lý công nghệ”.