Phiên toà sáng 30/8: “Bị cáo không hồ đồ đến nỗi đi giúp sức người khác chiếm đoạt tiền của mình”


F5 để cập nhật…
Ngân hàng Xây Dựng không có trách nhiệm với khoản 500 tỷ
Tòa gọi đại diện NH Xây Dựng. Bà Vũ Thị Hương Thảo – Đại diện Ngân hàng Xây Dựng trả lời vấn đề liên quan đến khoản vay 500 tỷ đồng.
HĐXX: OceanBank đề nghị xem xét thỏa thuận ba bên về việc phong tỏa số tiền, quan điểm của đại diện NH Xây dựng?
Đại diện ngân hàng nhận thức NH Đại Tín thời điểm đó không có hành vi vi phạm. Đây là hợp đồng giữa Trung Dung và OceanBank nên không có liên quan NH Xây Dựng. Ngân hàng Xây dựng không có trách nhiệm với thiệt hại này của OceanBank.
HĐXX: Quan điểm về thỏa thuận ba bên trong đó yêu cầu phong tỏa số tiền?
Theo biên bản photo mà NH Xây dựng nhận được sau này, hợp đồng được ký ngày 23/11/2012. TGĐ Trần Xuân Nam được một người mang đến ký trước sau đó mang cho 2 bên còn lại ký. Việc 2 bên còn lại có ký hay không và lúc nào thì ông Nam không biết và không nhận được bản còn lại.
Vì ngân hàng không nhận được nên không có căn cứ thực hiện. Ông Trần Xuân Nam xác định là chữ ký của mình nhưng là người ký đầu tiên.
Ai là người chịu trách nhiệm cho khoản vay 500 tỷ?
Theo quan điểm cá nhân, Hợp đồng tín dụng giữa OceanBank và Trung Dung thì theo hợp đồng mà truy trách nhiệm.
Toà gọi Hoàng Thị Hồng Tứ
Bị cáo có thời gian nào làm việc tại BSC?
Bị cáo không làm gì tại BSC. Tháng 12/2008, ông Thắm có nhờ đứng hộ tên tại BSC trong thời gian chờ người về điều hành.
Trước khi được nhờ đứng tên, BSC có hoạt động gì không? Số lượng nhân viên?
Bị cáo không biết.
Bị cáo Hồng Tứ cũng cho biết đã nhận phiếu chi cho ông Sơn với tổng ba lần hơn 6 tỷ đồng. Đây là ba lần chị Minh Nguyệt gọi điện nhờ đưa tiền cho ông Xuân Sơn từ chị Hậu vì chị Hậu không biết phòng ông Sơn. Khi nhờ đưa sang không biết làm gì.
HĐXX gọi bị cáo Phạm Hoàng Giang:
Hợp đồng lao động tại BSC của bị cáo do ai ký?
Bị cáo được công ty ký hợp đồng tại BSC do chị Tứ ký.
Trước đó, bị cáo làm việc ở đâu?
Bị cáo làm ở Bộ Nội vụ sau đó thì nghỉ việc và làm ở 1 số CTCK.
Có thời gian làm tại NH Đại Dương không?
Bị cáo làm ở NH Đại Dương tháng 4/2009, ở phòng pháp chế.
Bị cáo có góp vốn vào BSC không?
Bị cáo không góp vốn, không tham gia HĐQT.
Tại BSC, hoạt động kinh doanh chủ yếu là gì?
Theo nhiệm vụ của bị cáo là ký các hợp đồng 1 số lĩnh vực KD BĐS, tư vấn dịch vụ đầu tư thương mại, môi giới,…
Ai là người giao nhiệm vụ cho bị cáo?
Theo hợp đồng lao động với công ty BSC là phải làm theo nhiệm vụ của HĐQT. Sau đó HĐQT bổ nhiệm bị cáo làm TGĐ nên phải thực hiện theo. Bị cáo gửi báo cáo công việc cho chị Tứ.
Tại sao bị cáo Tứ khai là không tham gia hoạt động, mà chỉ đứng tên?
Bị cáo chịu trách nhiệm với lời khai của mình.
Những hợp đồng thu phí BSC có soạn thảo không?
Có nhiều khách hàng ký trước rồi, vì họ ký ở đâu thì bị cáo không biết.
Nguồn hợp đồng chuyển ở đâu về thì bị cáo phải biết chứ?
Nhân viên NH Đại dương chuyển về Công ty BSC. Bị cáo chỉ nhớ đến ngày làm việc, cuối buổi sáng bị cáo nhận và kiểm tra khách hàng ký thì bị cáo ký, cái nào phù hợp pháp luật thì bị cáo ký còn không thì bị cáo trả lại.
Bị cáo ký những hợp đồng đó, trong số đó có hợp đồng nào ký trực tiếp với khách hàng không?
Tất cả hợp đồng đều là khách hàng ký trước. Đối với chuyển nhượng BĐS thì bị cáo ký trực tiếp.
Bị cáo nhớ là đã thu được khoản tiền bao nhiêu cho BSC?
Bị cáo không nhớ chính xác. Tháng 5/2015, khi cơ quan điều tra làm việc bị cáo xác nhận số hợp đồng đó với số tiền là chính xác.
Bị cáo có bao giờ nhận khoản tiền nào không?
Bị cáo không bao giờ nhận một khoản tiền nào trực tiếp. Họ chuyển khoản thanh toán vào tài khoản công ty BSC.
Bị cáo nhận thức đây là HĐKD của công ty và để thực hiện theo nghĩa vụ quyền hạn của bị cáo, bị có không hề biết được những sai phạm như trong cáo trạng xác định liên quan NH Đại dương thu phí khách hàng. Cũng như toàn bộ số tiền khách hàng thanh toán vào tài khoản công ty bị cáo nghĩ là doanh thu và thể hiện khách quan định kỳ hàng quý hàng tháng nộp thuế VAT và xuất hóa đơn cho khách hàng.
Bị cáo không hề biết những sai phạm đó, về mục đích và chủ trương thu phí và quy kết bị cáo giúp sức đồng phạm, lạm dụng chức vụ chiếm đoạt tài sản, bị cáo mong HĐXX và VKS xem xét.
Bị cáo không hồ đồ giúp sức để người khác chiếm đoạt tiền của mình
Toà gọi bị cáo Hà Văn Thắm
Bị cáo cho HĐXX biết bị cáo có biết gì về BSC không?
Dạ bị cáo biết. BSC là công ty do bị cáo lập nên đầu năm 2008, tuy nhiên trong suốt năm 2008, bị cáo không có người làm nên không có hoạt động gì. Đến tháng 4/2009 công ty mới bắt đầu hoạt động.
Công ty này là CTCP, có những cổ đông là ai?
Bị cáo không nhớ rõ lắm nhưng những nội dung nêu trong cáo trạng là đúng.
Mục đích thành lập BSC là gì?
Bị cáo thấy tại các ngân hàng khác cũng đều có các dịch vụ trung gian trong tín dụng nên bị cáo lập BSC, ngoài ra công ty cũng còn một số hoạt động trong các lĩnh vực khác.
Vậy khoản vay 500 tỷ cho Trung Dung tại sao không đưa qua BSC?
Bị cáo cho rằng BSC cũng ko khắc phục được khoản vay này, mà phải yêu cầu SSG ký vào hợp đồng thế chấp, và phong toả ba bên.
Nhận định khoản thu phí của BSC, bị cáo có ý kiến gì không?
Bị cáo mong HĐXX xem xét lại vì có nhiều khách hàng chủ yếu là bạn bè của bị cáo, họ không có ý kiến gì , đây là thoả thuận dân sự hai bên. Ở vị trí bị cáo, để thu 70 tỷ thì bị cáo chỉ cần vài khách hàng lớn, cho vay một vài khoản lớn rồi đề nghị họ cắt lại 6-7% là được được, không cần đến BSC, làm việc trong cả mấy năm.
Trong cáo trạng có phần không đúng là phần cho vay bất động sản BSC phạm hoạt động tín dụng.Tuy nhiên, theo luật thì không được cho vay các đối tượng cá nhân là HĐQT, Ban điều hành ngân hàng, đối với khách hàng doanh nghiệp thì hạn chế cho vay. BSC không phải cổ đông ngân hàng, cũng không phải nằm trong HĐQT, Ban điều hành nên không thuộc đối tượng hạn chế.
Bị cáo chỉ đạo ai làm chủ trương này?
Lúc đầu không có người làm nên BSC không có hoạt động gì sau đó anh Giang về thì bị cáo trao đổi với anh Giang và anh Hoàn. Chị Tứ không biết gì vì bị cáo không tin tưởng nghiệp vụ của chị Tứ.
Bị cáo có nhờ chị Nguyệt không điều hành BSC đứng ra hay mặt bị cáo kiểm soát khoản tiền thu chi của BSC.
Cụ thể bị cáo chỉ đạo Nguyệt chi cho Sơn bao nhiêu tiền từ BSC?
Bị cáo không nhớ rõ nhưng các số liệu trong cáo trạng là đúng.
Khoản tiền thu được từ BSC hơn 68 tỷ, còn khoản lệch hơn 400 triệu là do BSC vay của bị cáo?
Đúng là BSC vay của bị cáo nhưng nhiều hơn khoản đó. Trên thực tế BSC chỉ thu được hơn 50 tỷ còn vay của bị cáo hơn 20 tỷ. Thực tế BSC đang nợ bị cáo gần 70 tỷ.
BSC có vay tiền Oceanbank?
Dạ có. BSC hoạt động bất động sản, nhưng khoản cho vay BSC không vi phạm cho vay.
Tội danh của bị cáo bị thay đổi từ lợi dụng chức vụ quyền hạn thành lạm dụng quyền hạn chiếm đoạt tài sản ý kiến bị cáo như nào?
Bị cáo nghĩ vì lý do nào đó Sơn không khai đúng sự thật. Sơn có dùng tiền chi cho khách hàng, bị cáo đưa tiền cho Sơn để đảm bảo thanh khoản cho ngân hàng, chỉ là cố ý làm trái
Bị cáo không giúp sức anh sơn chiếm đoạt, bị cáo đưa tiền cho anh Sơn để đưa cho khách hàng, nếu anh Sơn có chiếm đoạt thì đó là hành động phát sinh thêm của anh Sơn chứ bị cáo không có giúp sức, bị cáo không thể hồ đồ giúp cho người khác chiếm đoạt tiền của mình được.
Tại thời điểm đó, khách hàng nào là khách hàng tiềm năng?
Chủ yếu nhất là công ty mẹ và công ty con của PVN
Thời điểm cao điểm nhất PVN gửi bao nhiêu vào Oceanbank?
Khoảng 20 nghìn tỷ, có lúc tăng hơn, nhưng phần lớn vượt 50% tổng lượng huy động vốn của OCB
Lượng tiền chi cho chăm sóc khách hàng là gì?
Với BSC, anh Sơn có nói với bị cáo là do thị trường căng thẳng nên phải chăm sóc khách hàng. Bị cáo nghĩ là hợp lý và chi cho anh Sơn chăm sóc khách hàng. Tại bản cáo trạng lần trước quy kết khi anh Sơn chiếm đoạt thì bị cáo hưởng lợi nhưng không phải, anh Sơn chiếm đoạt tiền thì các khách hàng sẽ không có tiền chăm sóc, như vậy thì họ không gửi vào nữa, làm sao bị cáo hưởng lợi được.
Trong chủ ý, bị cáo đưa tiền Sơn chăm sóc khách hàng nào?
Chủ yếu là PVN và một số khách hàng khác, anh Sơn quyết định.
Chủ trương hoạt động thu phí của BSC bị cáo bàn với hoàn và giang, còn ai nữa?
Bị cáo trao đổi với chị Tứ, chị Nguyệt.
Bị cáo có nói chỉ vì thu hơn 60 tỷ bị cáo không cần BSC, thế tại sao bị cáo lập BSC làm gì?
Bị cáo làm dịch vụ kiếm tiền chính đáng chứ không muối mặt xin khách hàng cắt lại phí.
Tại sao tất cả khoản thu tại BSC bị cáo lại đưa cho Sơn?
Do nhu cầu chăm sóc khách hàng.
Một ngân hàng có rất nhiều khách hàng mà tại sao đưa cho những người khác mà cứ đưa cho anh Sơn?
Do anh Sơn được phân công phụ trách nguồn vốn và là Tổng giám đốc, anh Sơn nhận tiền và đưa cho các chi nhánh.
Cung cách quản lý tài chính của ngân hàng vậy có ổn không?
Đúng là có mặt trái ạ.
Bản chất thật của công ty này là gì?
Bị cáo chủ trương là làm thật.
Theo bị cáo, hành vi thu phí của BSC có sai không?
Bị cáo nghĩ là không sai vì họ làm nghiệp vụ và có sự thoả thuận giữa hai bên. Có sai ở chỗ chăm sóc khách hàng vượt trần lãi suất.
Sự thoả thuận chỉ được Pháp luật công nhận khi nó phù hợp với pháp luật, có nghĩa là bị cáo sai đúng không?
Hợp đồng dịch vụ thì bị cáo nghĩ không sai, chỉ sai ở phần vượt phần lãi suất, mà cái này thuộc về ngân hàng đại dương.
69 tỷ có khác gì với các khoản khác Oceanbank chi?
Tiền Oceanbank chi là tiền của Oceanbank còn 69 tỷ là tiền của BSC, trong đó còn có cả tiền của bị cáo.
Toà hỏi tiếp Hà Văn Thắm
Liên quan đến khoản BSC, việc thu phí qua công ty này theo bị cáo, bị cáo Sơn có biết không?
Bị cáo không nói nhưng bị cáo nghĩ là anh ấy biết.
Số tiền được sử dụng từ khoản thu phí chuyển cho Sơn, bị cáo Sơn có biết là từ BSC không?
Bị cáo nghĩ là anh Sơn biết là từ BSC nhưng là tiền từ thu phí hay tiền bị cáo cho vay thì anh ý không biết.
Tiền chảy vào bị cáo Sơn thì phải có sự thông báo giữa hai người chứ?
Khi cần tiền thì anh Sơn sẽ báo trước cho bị cáo chuẩn bị tiền. 
Bị cáo có khai việc làm dịch vụ là thoả thuận giữa BSC và khách hàng, thực tế BSC không làm gì mà chỉ hợp thức hoá khoản chênh lệch giữa lãi suất thoả thuận và lãi suất trên hợp đồng.
Bị cáo nhận thức điều đó sau khi cơ quan điều tra cho biết vì bị cáo không trực tiếp điều hành mà chỉ ra chủ trương thôi.
Nếu không có BSC mà Oceanbank trực tiếp làm được không?
Làm được nhưng không hợp lý.
Trên thực tế, những người đến vay tiền có thể đến thẳng ngân hàng mà không cần công ty trung gian, có đúng không?
Dạ đúng. Chỉ một phần khách hàng làm qua BSC, số còn lại vẫn đến thẳng ngân hàng.
Tòa hỏi Trần Thị Thu Hương, nguyên giám đốc chi nhánh Hải Dương
Từ 2009 đến 31/1/2012, chi nhánh Hải Dương có hoạt động cho vay ngoại tệ và hợp đồng tiền gửi, chi nhánh có giới thiệu khách hàng ký hợp đồng với BSC không?
Thưa có ạ.
Tại sao?
Việc cho vay ngoại tệ thì chi nhánh không được phép. Bị cáo có biết một email từ BSC gửi cho chi nhánh, nội dung là mẫu hợp đồng hướng dẫn cho chi nhánh thực hiện. 
Tại sao chi nhánh phải thực hiện theo mail của BSC?
Bị cáo không rõ do không chỉ đạo việc này. Tất cả những email thuộc quyền điều hành của bị cáo thì bị cáo mới xem xét kỹ. 
30/12/2009 có số tiền 40 triệu chuyển vào tài khoản tại Oceanbank?
Đó là tài khoản cá nhân của bị cáo, anh Dũng về công tác Hải Dương vay tiền cá nhân của bị cáo sau đó chuyển trả lại.
Không thu phí thì khách hàng sẽ…đi ngân hàng khác
Toà mời bị cáo Nguyễn Văn Hoàn
Với những gì các bị cáo khác vừa nói, bị cáo có muốn trình bày gì không?
Còn một chi tiết trong cáo trạng bị cáo muốn trình bày là mức độ thiệt hại đối với ngân hàng. Vì theo chỉ đạo của anh Thắm thì sẽ không làm gì để thiệt hại cho ngân hàng. Anh thắm có nói ngân hàng cần tiền để chăm sóc khách hàng.
Bị cáo mong HĐXX xem xét bị cáo không phải là người chỉ đạo mà chỉ là người thông báo chủ trương của HĐQT.
Toà gọi bị cáo Nguyễn Minh Thu:
Bị cáo làm việc tại ngân hàng Đại Dương từ thời điểm nào?
Từ năm 2009, theo quyết định của HĐQT bị cáo về làm Phó Tổng giám đốc.
Với tư cách Phó tổng giám đốc, bị cáo làm gì?
Bị cáo phụ trách khối nguồn vốn của ngân hàng. 
Liên quan đến BSC, bị cáo có triển khai các hoạt động gì về các khối?
Tại phiên toà trước, bị cáo đã khai rõ, từ thời điểm được bổ nhiệm phó tổng giám đốc ngân hàng, bị cáo không biết gì về BSC nhưng đến giữa năm 2009, bị cáo nhận chỉ đạo của anh Sơn là bán ngoại tệ cho khách hàng và thu chênh lệch tỷ giá qua BSC do thị trường ngoại tệ lúc đó rất căng thẳng. Sau khi nhận được chỉ đạo này bị cáo truyền lại cho các lãnh đạo cấp dưới. Bản thân bị cáo không làm việc với ai ở BSC.
Bị cáo có triển khai các chi nhánh không?
Thưa không, giữa 2009 bị cáo nhận chỉ đạo nhưng đến tháng 7 bị cáo đã nghỉ sinh con thứ hai.
Khi nhận chỉ đạo từ Tổng giám đốc, bị cáo chỉ nhận thức đó là một dịch vụ phải thực hiện để đảm bảo khách hàng tiếp tục thực hiện giao dịch tại ngân hàng. Nếu không bán ngoại tệ thì khách hàng sẽ đi ngân hàng khác mua ngoại tệ. Việc thu phí vừa đảm bảo khách hàng sẽ tiếp tục ở lại và đảm bảo ngân hàng không bị lỗ vì lúc đó ngân hàng đã phải mua ngoại tệ với giá rất cao.
Theo bị cáo thu thêm khoản phí như vậy là đúng hay sai?
Theo nhận thức của bị cáo, việc thu phí như vậy là không đúng với quy định của NHNN về trần tỷ giá. Tuy nhiên, xin HĐXX xem xét các mục đích động cơ thực hiện như bị cáo đã trình bày.
Theo bị cáo, ngân hàng có thiệt hại gì không?
Thưa không. Phần thu được từ bán ngoại tệ và phần thu chênh thêm sẽ đảm bảo không lỗ khi ngân hàng mua vào ngoại tệ.
Bị cáo thừa nhận có sai phạm làm sai quy định NHNN về trần tỷ giá, nhưng với mục đích đã trình bày, làm lợi cho ngân hàng chứ không biết tiền dùng để chi cho khách hàng, xin HĐXX xem xét tội danh đồng phạm giúp sức anh Sơn. 
Toà gọi Nguyễn Xuân Sơn
Bị cáo có ý kiến gì liên quan đến BSC không?
Việc thu phí của BSC bị cáo hoàn toàn không biết, trong ngân hàng chỉ có duy nhất chị Thu khai là Sơn chỉ đạo, còn mọi người khác đều biết là Sơn không biết.
Theo bị cáo, lời khai của bị cáo Thu về việc bị cáo là người chỉ đạo thu phí ngoại tệ có đáng tin không?
Bị cáo không chỉ đạo Thu về việc thu phí của BSC.
Bị cáo Sơn cũng khẳng định những khoản tiền Thắm chuyển cho Sơn có thể là từ BSC, những khoản tiền đó đã được chi cho khách hàng chứ Sơn không chiếm đoạt.
Bi cáo có biết BSC thu phí không?
Bị cáo chỉ biết việc thu phí của BSC khi cơ quan điều tra cho biết.
Hà Văn Thắm có khai chuyển tiền cho Sơn đã có thoả thuận trước. Giữa bị cáo và Thắm có mâu thuẫn gì không?
Thưa không.
Vậy tại sao Thắm tự nhiên lại “ăn không nói có” vậy?
Bị cáo không rõ.
Tất nhiên, HĐXX không chỉ căn cứ vào lời khai của Thắm mà rất nhiều chứng cứ khác. Vậy bị cáo lý giải thế nào khi dưới biên bản HĐQT quyết định cho vay lại có chữ ký của bị cáo bên dưới là đồng ý cho vay, thu phí qua BSC?
Bị cáo không phải là thành viên Hội đồng cho vay, chắc lần đó bị cáo được mời thôi, có rất nhiều khoản vay, trong đó có Vinashin, hồi đó họ đang rất khó khăn. Bản thân họ cũng đã có hợp đồng tín dụng ở ngân hàng, nếu không tiếp tục cho vay thì sẽ ảnh hưởng tới khoản vay trước. Theo đó có đề xuất là không cho vay được thì cần có bên bảo lãnh, anh Thắm có nói có BSC có thể bảo lãnh, đảm bảo các điều kiện nên bị cáo đồng ý.
Nếu không có 800 tỷ của PVN bị cáo có được nhận tiền chăm sóc khách hàng không?
Thưa hai việc đó không liên quan tới nhau. 
Thắm khai mục đích Thắm đưa khoản tiền đó để chăm sóc khách hàng khối dầu khí, bị cáo nghĩ như thế nào?
Việc Tổng giám đốc ngân hàng chi tiền chăm sóc khách hàng không phụ thuộc vào cổ đông ngân hàng, nó chỉ liên quan đến các khách hàng gửi tiền vào ngân hàng.

Trần Thúy