Lộ trình “giảm nhiệt” của FED là “điều lành” cho Việt Nam

Phần cuối trong báo cáo mới nhất của VinaCapital phát hành ngày 26/06/2017 mang tên “Global Monetary Tightening and Its Impact on Vietnam” tạm dịch “Thắt chặt tiền tệ toàn cầu và tác động đến Việt Nam” được thực hiện bởi CFA Michael Kokalari, Kinh tế trưởng, cho rằng, lộ trình “giảm nhiệt” của FED là “khởi đầu tốt lành” cho Việt Nam.

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) định hướng đến hết năm sau sẽ có 4 đợt tăng lãi suất nữa nhưng hiện tại, các thị trường cho rằng đến hết 2018, chỉ có thêm 1 đợt tăng lãi suất thôi và VinaCapital không hi vọng lãi suất USD tăng cao trong 2 năm tới.

Cung tiền M2 tăng 18% so với năm trước và thanh khoản dồi dào đã kéo lãi suất liên ngân hàng giảm từ mức 5% hồi cuối năm 2016 xuống còn 2% hiện nay.

Tình hình toàn cầu ổn định tạo tiền đề tích cực phát huy hiệu quả chính sách tiền tệ là một món quà trời cho đối với các nhà hoạch định Việt Nam vốn dĩ tưởng như không còn dư địa tài khóa nào để kích thích tăng trưởng khi Chính phủ đặt ra mục tiêu tăng trưởng đầy tham vọng cho năm 2017 là 6,7% trong bối cảnh nợ công Việt Nam đã đạt trần 65%, cổ phần hóa không đúng tiến độ đề ra làm thiếu vốn tài trợ chương trình chi tiêu công 6% GDP cho phát triển hạ tầng.

“Tình hình hồi đầu năm cho thấy Chính phủ khó mà dựa vào chính sách tiền tệ để thúc đẩy kinh tế tăng trưởng. Lúc đó, các nhà hoạch định lo ngại khi có nhiều dự báo cùng cho rằng lãi suất và giá trị USD sẽ tăng lên (đồng nghĩa việc hạn chế tính linh động của NHTW). Trước những lo ngại này, NHNN Việt Nam đề phòng bằng cách điều chỉnh tỷ giá trung tâm liên tục.”

Tuy nhiên, thay vì lên giá, chỉ số DXY (Chỉ số đồng Đô-la Mỹ) thực tế lại giảm 5% từ đầu năm đến nay, xua tan áp lực lên VND và VND giao dịch trên thị trường tự do chỉ cao hơn giá trị chính thức 1% mà thôi. Điều này cho phép các nhà hoạch định – thường chú trọng mục tiêu ổn định vĩ mô – tháo gỡ các nút thắt thanh khoản mà không sợ rủi ro đồng tiền Việt Nam mất giá đột ngột như đã từng xảy ra tại các nước ASEAN khác.

Dấu hiệu báo trước bức tranh êm đẹp này là cơ chế truyền dẫn chính sách tiền tệ của Việt Nam thông qua nới lỏng tiền tệ để gia tăng tổng cầu chưa được tốt, thực tế cho thấy tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đạt mức 1,8 lần so với tăng trưởng GDP danh nghĩa năm 2016 và 5 tháng đầu năm 2017 (tăng trưởng tín dụng đạt khoảng 20%).

Dù vậy, tín dụng tiêu dùng vẫn dưới 25% GDP và tổng cho vay tiêu dùng của các ngân hàng trong nước tăng trưởng khoảng 30% (trong năm 2016 và 5 tháng đầu 2017). Tiêu dùng chiếm 2/3 tổng GDP và các ngân hàng vẫn còn nhiều không gian tăng trưởng tín dụng tiêu dùng. Vì vậy, VinaCapital kỳ vọng tiêu dùng sẽ tăng khoảng 8% năm 2017 và sẽ thúc đẩy GDP tăng trưởng ít nhất là 6,3% năm nay.

Cuối cùng, chính sách tiền tệ mở rộng luôn gây nên lo ngại về việc hình thành các bong bóng tài sản. Vì vậy, VinaCapital lưu ý như sau:

(i) Tín dụng tăng trưởng (20% so với năm trước) là vừa đủ tương ứng với mức tăng cung tiền M2 (18%), giả định là các khoản cho vay của ngân hàng đi vào hoạt động kinh tế thực sự chứ không vào các khoản khiến giá cả tăng cao.

(ii) Thị trường chứng khoán Việt Nam đang được giao dịch với giá trị hợp lý là 15 lần PE dự tính (so với kỳ vọng EPS tăng 15%).

(iii) Giá bất động sản tăng khoảng 5-6%/năm, người mua thuộc tầng lớp trung lưu có thể mua được nhà ở vừa túi tiền, và cầu thị trường ở phân khúc này vẫn mạnh mẽ.